MANSA MUSA, L’ÒME MAI RIC DE L’ISTÒRIA
Francesc Sangar.- Qualques estatisticas explican qu’Elon Musk poiriá èsser l’òme mai ric del mond. Mas qual foguèt la persona mai rica de l’istòria, se consideram l’efièch de l’inflacion? Mansa Musa (1280 – 1337), tanben conegut coma Musa Ir o Mansa de Mali, del linhatge Keïta. Gaireben tota l’informacion sus la siuena vida proven de divèrses documents musulmans escrits pendent la siuena famosa pelegrinacion a La Mèca. Lo sieu regne de Mali foguèt eretièr de l’ancian empèri de Ghana, que pendent sègles aviá gaudida d’una granda prosperitat economica e politica al continent african.
L’empèri malian gaudiguèt tanben d’un gran espandiment territorial, economic e urbanistic pendent lo regne de Mansa Musa. Èran comptabilizadas mai de quatre centas vilas e lo delta del riu Nigèr possedissiá una de las densitats de populacion mai importantas del mond. Las prospèras vilas de Timboctó e Gao foguèron annexadas a l’empèri de Mali.
Un empèri espectaclós
Foguèt justament la vila de Timboctó lo miralh d’aquela esplendor, en venent un centre comercial de primièra magnituda al continent, un ais de rotas comercialas que traversavan tot lo continent e jonhián de païses coma Egipte o Nigèria, mas tanben del règne musulman de Granada o las vilas comercialas italianas (Gènoa o Venècia). Coma fòrça monarcas, per manténer lo sieu nom dins de l’istòria, començèt un procès de bastiment de grands monuments que perpetuèsson la siuena memòria. De mosquèas e d’escòlas coranicas foguèron bastidas per tot l’empèri, per consolidar tanben la religion islamica al continent, coma l’Universitat coranica de Sankore.
Mas sustot Mansa Musa es conegut per la siuena pelegrinacion a La Mèca, en aubedint lo comandament de la religion islamica. Pendent aquel viatge , l’an 1324, mostrèt la riquesa del sieu regne (vertadièrament segon la tradicion monarquica èra lo legitim proprietari del règne. Segon las cronicas, Mansa Musa èra acompanhat de seissanta mil òmes e dotze mila femnas. Cadun d’eles portava de barras d’aur de quatre liuras de pes. De cavalièrs amb vestits de sèda portavan de joièls d’aur. De camèls que portavan de sacs plens d’aur convertit en de podra.
Mas Mansa Musa ordenèt que tota aquela riquesa foguèsse repartida entre los paures de las vilas que crosavan pendent lo viatge. L’enòrma preséncia d’aur dins aquelas vilas visitadas, l’element basic per la fabricacion de monedas e los escambis comercials, provoquèt un procès d’inflacion anautit, que prejudicièt l’economia d’aquelas vilas. Tanben las cronicas parlan del bastiment cada divendres d’una mosquèa a l’emplaçament ont la siá cort i èra, e d’una longa visita al sultan d’Egipte, An-Nassir Muhammad, un dels principals sobeirans del mond islamic. Après lo sieu retorn del long viatge, moriguèt e foguèt succedit pel sieu filh Mansa Maghan e lo sieu fraire Mansa Souleyman. La siuena reputacion èra tan nauta Occident que l’Atlas Catalan d’Abraham Cresques (1375) incorporèt un diboish que representa lo monarca malian. E a Mali es considerat coma lo sieu grand eròi nacional.
