LO PRIMIÈR DUC DE BORBON
CAM.- Sovent los aimants de l’istòria medievala coneisson pas quinas foguèron las màgers figuras aristocraticas dels estats europèus medievals. En aquest cas, del reialme de França. Lo ducat de Borbon foguèt, pendent sègles, una de las màgers familhas aristocraticas francesas e tanben occitanas, pr’amor de la sieuna origina. E lo primièr duc d’aquel ostal foguèt Loís Ir, que visquèt entre las annadas 1279 e 1342.
Per ansin, Loís Ir de Borbon foguèt comte de la vila occitana de Clermont e tanben comte de la Marcha (ocitana) a mai de duc de Borbon. D’efièch, foguèt lo primièr membre d’aquela familha que poguèt recebre lo títol de duc. Loís Ir èra filh de Robèrt de França, comte de Clermont, e doncas felen de Loís IXn de França e de Beatriu de Borgonha, senhora de Borbon (Borgonha).

Cavalièr amb Felip Ivn
Loís foguèt nomenat cavalièr pel rei de França Felip IVn en 1297. La meteissa annada participèt a la batalha de Furnes contra los flamencs. Sonque 5 annadas puèi participava a la Batalha de Courtrai mas dirigiguèt l’armada francesa vèrs la fugida. Encara en l’an 1304 participarà a la batalha de Mons-en-Pévèle e tornèt a fugir amb l’armada francesa.
Pasmens, en 1308 Loís ganhèt lo campionat cavalieresc de Boulogne-sur-Mer. Pauc aprés lo rei Felip IVn lo causiguèt per susvelhar que la sieuna filha, que deviá se maridar amb lo rei d’Anglatèrra, viatgèsse plan fins aquel país per poder s’i maridar. Quora tornèt d’aquela mission, que finiguèt plan, lo rei lo nomenèt Grand Chambelan de França.
Pauc a cha pauc lo rei francés li balhèt de mai en mai poder a la còrt e comencèt a realizar de missions diplomaticas per la corona francesa. Ansin poguèt signar en nòm del rei un tractat de patz amb l’emperaire germanic Enric VIIn.

En 1310 Loís Ir de Borbon maridèt Maria, filha del comte d’Olanda. Lo meteis an ven senhor de Borbon pr’amor de la mòrt de la sieuna maire. Participèt al Congrés de Vièna ont la lei reiala de França declarava erètges los cavalièrs del Temple. En 1316 ajudèt Felip de Peitieus, a l’ora d’èsser causit coma nòu rei aprés la mòrt del rei Felip IVn. Urosament per Loís de Borbon, Felip venguèt lo nòu rei e foguèt coronat coma Felip Vn.
En 1317 moriguèt lo sieu paire e venguèt comte de Clarmont, e tanben dintrèt al Conselh privat del rei Felip Vn. En 1327 balhèt lo títol de comte de Clermont al rei e lo cambièt per lo de comte de La Marcha. Puèi li foguèt balhat lo títol de duc de Borbon. En 1331 recebèt tornarmai lo títol de comte de Clermont. En mai d’aquò foguèt plan celèbre pr’amor que patiguèt una malautiá mentala qu’aviá patit ja lo sieu paire, la sieuna felena e lo filh d’aquesta, lo futur Carles VI de França. Moriguèt en l’an 1342.
Fotografia Principala: POM/CC.
