OCCITÀNIA, FRONTIÈRA ENTRE DOS MONDS
Francesc Sangar.- Pendent decadas las tèrras meridionalas occitanas foguèron la frontièra entre doas civilizacions: la crestiana e l’islam. La batalha de Peitieus l’an 732 aviá arrestat l’espandiment sarrasin, mas existissiá totjorn l’escasença d’una nòva ataca. L’anciana Gàllia meridionala èra abitada pels visigòts, mai que mai dins la region istorica coneguda coma Septimània. Lo domeni dels francs, un autre pòble germanic que contrastava amb la decadéncia visigotica, integrèt lo territòri al reialme franc. Aqueles monarcas i avián nomenat de governadors francs. A la granda vila de Carcassona lo primièr èra estat Bellon.
La seguretat de la region inquietèt lo meteis emperaire Carlesmanhe (742 – 814) e traïnèt de bastir una marca defensiva, coma existissiá en d’autras frontièras del sieu grand empèri per arrestar de possiblas atacas d’autras nacions (la marca de Panònia o la meteissa Denemarc). A la Peninsula Iberica lo sòmi de Carlesmanhe èra arribar fins al flume Èbre, que vendriá tanben una frontièra naturala e possedissiá una granda riquesa agrària.
L’arribada d’una delegacion sarrasina
L’an 778 l’emperaire recebèt una delegacion del governador musulman de Saragossa amb la prepausta de crear una sòrta d’aliança per luchar contra l’emir de Còrdoa Abd er-Rahman, que voliá aver un domeni màger sus totes los territòris musulmans de la Peninsula Iberica. Per l’emperaire Carlesmanhe èra una granda escasença per crear aquela marca defensiva e envièt la siuena armada. Après crotzar los Pirenèus pel costat occidental, assajèt e conquistèt Pampalona, arribèt aprés a Saragossa, ont aquelas tropas s’amassèron amb d’autras del costat oriental.

Davant d’una armada tan nombrosa, lo governador musulman trinquèt la siuena aliança, amb la paur d’una conquista crestiana. Mas l’armada de Carlesmanhe foguèt obligada a tornar a d’autras luchas en d’autras frontièras de l’empèri. Pendent lo retorn, foguèron atacats en un endrech montanhós pels bascos e fòrça guerrièrs moriguèron pendent l’ataca, coma lo comte Rotland de la Marca de la Bretanha (aquela foguèt la bassa istorica del poèma epic, la Chanson de Rotland).
Mas lo sòmi de Carlesmanhe contunhèt. L’an 785 foguèt conquistada la vila de Girona pel comte Guilhèm de Tolosa, cosin de l’emperaire. Aquel comte d’origina franca patiguèt l’ataca d’una armada sarrasina del nòu emir Hicham de Còrdoa. Mas Guilhèm respondèt amb una nòva ataca l’an 801 que conquistèt la vila de Barcelona.
Fin finala, èra creada la coneguda coma Marca Ispanica, pel nòm de l’anciana província romana, compausada per Navarra, lo Naut Aragon e los Comtats Catalans fins al flume Llobregat coma frontièra amb los territòris ocupats pels sarrasins. Lo sòmi de las limitas al flume Èbre solament arribariá al sègle XIIn e quand aqueles territòris apertenián pas a la futura Cort francesa dempuèi los sègles IX e X. Après la mòrt de l’emperaire Carlesmanhe, lo sieu grand empèri comencèt un procès de trincament, mas lo sieu reinatge foguèt basic per la constitucion de la nòstra civilizacion occidentala. Carlesmanhe, lo paire d’Euròpa ?
