L’AVENTURA DELS CATALANS A GRÈCIA
Francesc Sangar.- Sabiatz qu’a Grècia existiguèt pendent l’Edat Mejana un estat catalan, dins de la Corona d’Aragon? L’empèri Bizantin èra assetjat per las armadas dels turcs otomans e los emperaires demandèron d’ajuda a la Cristiandat. Amb aquel contèxt, arribèron l’an 1303 las tropas dels almogavèrs, de mercenaris catalans experimentats fòrça efectius en la lucha.
Mas aqueles soldats catalans cometèron tanben d’excèsses, tipics de l’Edat Mejana mas injustificables dempuèi la nòstra mentalitat actuala. Aqueles excèsses, somats segon la Cronica de Ramon Muntaner a una gelosiá de l’eretièr de l’Empèri pel poder atengut pels almogavèrs, provoquèt l’an 1305 l’assassinat amb traïson del general almogavèr Roger de Flor, qu’èra estat nomenat “megaduc” e “cesar de l’empèri” (per las siuenas victòrias contra los otomans), e a qualques òmes de la siuena confidança.
Los sieus soldats dempuèi la siuena basa de Gallipoli comencèron la “venjança catalana” contra los grècs bizantins. En cercant un endrech ont demorar definitivament, los almogavèrs catalans trobèron al centre de Grècia e a la Peninsula del Peloponès una armada franca e l’afrontament foguèt inevitable l’an 1311.

La conquista d’Atenas
Conquistada la vila d’Atenas e la region de l’Atica, los almogavèrs decidiguèron demorar en aquel territòri, mas amb la volontat de convertir la region en un emplaçament estable e permanent,… amb la volontat de crear un pichon estat. Aprés l’an 1318 los almogavèrs conquistèron lo territòri del sud de la Tessàlia e venguèt lo ducat de Neopàtria (un nom significatiu, nòva pàtria).
Parlam de l’organizacion d’aqueles dos ducats. Lo rosselhonés Rogièr Deslhor foguèt causit coma nòu cap militar per la defensa, del temps que lo ducat èra incorporat al Reialme de Sicília (tanben dins de la Corona d’Aragon). Manfred, un dels filhs de Frederic de Sicília foguèt nomenat pòrti (la maximala autoritat politica e civila).
Mas quina èra la composicion demografica d’aquel estat catalan a l’autre costat de la Mediterranèa? Per aténher una estabilitat demografica e una repopulacion que poguèsse manténer la viabilitat d’aquel nòu estat, los almogavèrs se maridèron per crear de nòvas familhas (qualques d’eles amb las veusas dels francs derrotats en l’afrontament anterior).
Mas se produsiguèt tanben una immigracion de familhas catalanas, que benlèu per la volontat de trobar de nòus orizonts decidiguèt causir una nòva aventura a de tèrras alunhadas, dins d’una Corona d’Aragon amb una evidenta expansion. E tanben, mas en una mendra quantitat, s’establiguèron qualcunas familhas aragonesas. Una de las vilas ont la preséncia catalana foguèt mai evidenta foguèt a Tèbas, ont l’arquitectura de las bastissas de l’epòca mostrava simbologia catalana e de la Corona d’Aragon.
L’an 1388 la familha Acciaiuoli de Florença conquistèt la vila e l’aventura catalana a Grècia finalizèt. Qualques decènnis après foguèron los turcs otomans los conquistaires del territòri, quand l’Empèri Bizantin aviá ja desaparegut. Mas los catalans mantenguèron totjorn lo remembre d’aquela aventura, sens desbrembar qualques errors, simbòl de l’expansion catalana e de la Corona d’Aragon per la Mediterranèa.
